احمد مسجد جامعي، وزير سابق فرهنگ و ارشاد اسلامي، كه درحال حاضر به عنوان عضو هيات امنا و مديره‌ي موسسه‌ي بين‌المللي گفت‌وگوي فرهنگ‌ها و تمدن‌ها تجارب خود در حوزه‌ي فرهنگي را در خدمت اين ايده قرار داده در تحليل جايگاه ايده گفت‌گوي تمدنها در جامعه‌ي ايراني معتقد است كه جامعه‌ي هنري نداي گفت‌وگوي فرهنگ‌ها و تمدن‌ها را شنيد، اما در مقابل آن پرداختن به ايده‌ي گفت‌وگوي فرهنگ‌ها و تمدن‌ها چندان دغدغه‌ي فكري محافل علمي و دانشگاهي داخل كشور نبوده و نيست. وي همچنين معتقد است كه سياست‌مداران در حوزه‌ي تفكر و فضاي عمومي و فكري نقش درجه‌ي اول ندارند و حرف اول را نمي‌زنند، بلكه آنها عملا در فضايي كه از ناحيه نخبگان ايجاد مي‌شود، اقدام مي‌كنند. اين عضو هيات امناي موسسه‌ي بين المللي گفت‌وگوي فرهنگ‌ها و تمدنها همچنين اعتقاد دارد كه اگر اصل ايده درست و روشن تعريف شود و كساني كه پشتوانه‌ي نظري و عملي مباحث را دارند به درستي انتخاب شوند در شرايط دشوار هم مي‌توان كار را پيش برد. خبرگزاري ايسنا، به مناسبت "روز گفت‌وگوي تمدنها" گفت‌وگويي را با وزير سابق فرهنگ‌ و ارشاد اسلامي انجام داده كه به اين شرح است: . . .

مديرعامل موسسه‌ي بين‌المللي گفت‌وگوي فرهنگ‌ها و تمدنها با تاكيد بر اين كه ايده‌ي گفت‌وگوي تمدنها واقعيتي است كه در سطح افكار عمومي مطرح و مورد قبول قرار گرفته تصريح كرد : در جهان خسته از ستيز و جنگ و سرگشتگي اصولا چنين ايده و راهبردي مخالفت‌كردني نيست. دكترهادي خانيكي، در آستانه‌ي "روز گفت‌وگوي تمدن‌ها" در گفت‌وگو با خبرنگار ايسنا، به بازخواني چگونگي طرح ايده‌ي گفت‌وگوي تمدن‌ها از سوي رييس جمهور سابق كشورمان پرداخت و گفت . . . .

کتاب "گفتگوی تمدن ها" شامل گفتارهای فیدل کاسترو رهبر انقلابی کوبا دو روز پیش روانه بازار کتاب شد. به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از پایگاه اطلاع رسانی پریودیکو، فیدل کاسترو دو سخنرانی خود را در کتابی با عنوان "گفتگوی تمدن ها" در 95 صفحه منتشر کرد. این کتاب با مقدمه ای مختصر از رهبر کوبا شروع شده و سپس دو سخنرانی مفصل او در پی آمده است. اولین سخنرانی کاسترو در این اثر، مربوط به "کنفرانس سازمان ملل" و درباره محیط و توسعه است که در سال 1992 در برزیل ایراد شد. دومین سخنرانی نیز به "کنفرانس جهانی گفتگوی تمدن ها" با موضوع "آمریکای لاتین و قرن 21؛ دانشگاه و اصالت" در سال 2005 بازمی گردد که در هاوانا ایراد شد. سیاست به مثابه هنر و شکل گیری راهی برای رهایی انقلاب کوبا از موضوعات مهم این کتاب محسوب می شود.

در روزگاري كه برخي براي آمريكايي كردن مولانا جلال‌الدين محمد بلخي مي‌كوشند تا به‌گفته‌ي خود، به ساحت مقدس عشق نزديكي يابند و جماعتي ديگر نيز شناسنامه‌ي تركي براي او صادر كرده‌اند و از قبل آن، به بهره‌ي مالي دست‌يافته‌اند، گروه شمس با رهبري حالا 27‌ساله شده‌ي كيخسرو پورناظري، چند شب گذشته را ميزبان هزاران نفر از مشتاقان هموطن مولانا در تهران بود.

رئیس مؤسسه بین المللی گفتگوی فرهنگها و تمدنها با تأکید بر اینکه انتظار ظهور منجی اصل متشرک تمام ادیان ابراهیمی است، گفت: در این میان شیعه دارای یک امتیاز است و آن اینکه ما معتقدیم مهدی حاضر است اگر چه ظاهر نیست.به گزارش خبرگزاری مهر، حجت‌ الاسلام سید محمد خاتمی رئیس مؤسسه بین المللی گفتگوی فرهنگها و تمدنها به مناسبت میلاد امام زمان در مراسم مسجد ولی عصر با یادآور اینکه انتظار ظهور منجی اصل مشترک همه ادیان ابراهیمی است، گفت : فلسفه تاریخ در ادیان ابراهیمی با اعتقاد به ظهور منجی معنا می یابد. خاتمی با اشاره به اینکه اگر پایانی برای تاریخ متصور باشیم این پایان در شرایطی که انسان از لحاظ مادی و معنوی به کمال برسد محقق خواهد شد، افزود: امروز همه‌ بشریت و انسانهای موحد، ظهور منجی و استقرار جامعه‌ عدل و انسانی هستند.

بيش از پنجاه تن از اساتيد برجسته و نامدار از دانشگاه‌هاي معتبر جهان از جمله ايران، آلمان، فرانسه، نروژ، كانادا و آمريكا درباره جايگاه زبان فارسي به عنوان يكي از كهن‌ترين و غني‌ترين زبان‌هاي دنيا به زبان انگليسي بحث و تبادل نظر پرداختند.

به گزارش ايرنا، دبير همايش پروفسور "لودويگ پاول" رئيس انستيتوي زبان فارسي دانشگاه هامبورگ طي سخناني بااشاره به اهميت زبان فارسي در شكل دادن فرهنگ‌هاي ملل بر لزوم برگزاري چنين همايش‌هايي تاكيد كرد.

"لودويگ پاول" علاقه‌مندي عميق ايران شناسان به زبان فارسي و تمدن ايراني را نشانه وسعت كم‌نظير دامنه‌هاي تحقيق بر روي اين زبان دانست.

رئيس انستيتوي ماكس پلانك لايپزيگ نيز طي سخناني وجود زبانهاي متعدد در بطن زبان فارسي را امكان بزرگي براي پژوهش در حوزه‌هاي مختلف فرهنگي ايران زمين ارزيابي كرد.

پروفسور "دونالد استيلو" به زبان فارسي تسلط كامل دارد، سال‌هاي زيادي را در ايران صرف پژوهش بر روي لهجه‌ها و گويش‌هاي مختلف ايران كرده است.

پروفسور "جفري هيگ "از دانشگاه كيل نيز از ديگر شركت‌كنندگان در اين همايش بود كه بااشاره به تحولات عظيم و عميقي كه زبان فارسي به خود ديده است، زمينه را براي بررسي و مطالعه علاقه‌مندان به زبان فارسي وفرهنگ مشرق زمين بسيار مناسب دانست.

شركت‌كنندگان از دانشگاه‌هاي مختلف جهان باارائه مقالات تخصصي به بررسي ابعاد گسترده زبان و ادبيات فارسي پرداخته و هر يك به نوعي شيفتگي خود را نسبت به ويژگي‌هاي منحصر به‌فرد اين زبان كهن مورد تاكيد قرار دادند.

آنچه كه در همايش بين‌المللي زبان فارسي در هامبورگ مورد توجه شركت كنندگان قرار گرفت، تاكيد اساتيد برجسته زبان شناس غربي بر منحصر به فرد بودن سروده‌هاي شعراي نامدار ايراني در زمينه‌هاي مختلف حماسه، عرفان و ادبيات بود.

كارگاه آموزشي فرهنگ و تمدن اسلامي با حضور پرفسور "احمد جبار" استاد دانشگاه ييل فرانسه در معاونت برنامه‌ريزي درسي وزارت آموزش و پرورش برگزار شد.

به گزارش ايرنا، اين كارگاه با حضور دكتر علي اكبر ولايتي، رييس كميته فرهنگ و تمدن‌اسلام و ايران براي جمعي‌از استادان دانشگاه و معلمان رياضي آموزش و پرورش برپا شد. دكتر ولايتي پيش از شروع كارگاه هدف از برگزاري اين قبيل كارگاه‌ها را گام برداشتن براي احياي علوم ديني خواند. وي اضافه كرد: مدتي است كه به عمد و يا به سهو از گذشته علمي خود، به ويژه از عهد دارالفنون غافل هستيم. دكتر ولايتي تصريح كرد:به غير از حوزه ادبيات فارسي و دروس حوزي، عملا آنچه كه تاكنون در دانشگاه‌هاي ما تدريس مي‌شد، بدون پشتوانه تاريخي بود. وي از برگزاري كارگاه‌هايي مشابه توسط پرفسور ريشار فرانسوي و مهاتير محمد، نخست وزير سابق مالزي در محل كتابخانه ملي ايران در آينده خبر داد. ولايتي با بيان اينكه تاكنون هيچ يك از دانشمندان دنياي اسلام ملحد نبودند، گفت: تفاوت دانشمندان اسلامي و غربي در الهي بودن آنها است و در جهان اسلام دانشمند رياضيدان و يا منجمي نداشتيم كه مفسر يا فقيه نبوده باشند.

پرفسور احمد جبار، استاد دانشگاه ييل فرانسه در اين كارگاه آموزشي كه با عنوان "انتقال علوم اسلامي از طريق ترجمه به غرب" برگزار شد،گفت: تاثير علوم اسلامي در تفكر اروپا تاثير فراواني داشته است. وي افزود: در اين زمينه بايد به دو گروه از مترجمين آثار اسلامي به زبان‌هاي لاتين و يا عبري اشاره كرد كه گروهي مثبت انديش و منصف بوده و بر ترجمه بودن آن آثار صحه مي‌گذارند. اين استاد فرهنگ و تمدن اسلامي، گروه دوم را تعدادي قليل از مترجمان و دانشمندان غربي دانست كه تا قرن ‪ ۱۶‬به ويژه از طريق رسانه‌ها بر انديشه‌ها تاثير منفي گذاشته و منشاء اسلامي اين علوم را همواره انكار كردند. احمد جبار اظهار داشت: اين جريان يك طرفه ترجمه از اواخر قرن ‪ ۱۱‬تا اوايل قرن ‪ ۱۵‬انجام گرفته و پس از آن اروپائيان مستقل شدند. وي با ابراز تاسف از اينكه مسلمانان هيچ گونه تحقيقي درباره اينكه دانش جهاني آنها به زبان‌هاي ديگر ترجمه شده است انجام نداده‌اند، گفت: اين درحاليست كه پژوهشگران آمريكايي پركارترين دانشمندان در اين زمينه بودند. وزير اسبق آموزش و پرورش الجزاير در اين‌باره افزود: خوشبختانه اكثر مترجمان اروپايي بر ترجمه بودن اين آثار اذعان دارند، ولي يك مترجم معروف به نام كنستانتين آفريقايي كه اهل كارتاژ سابق يا تونس امروزي است، اين آثار اسلامي را به ايتاليا برد و پس از ترجمه، آنها را به‌عنوان اثر تاليفي خود به جهانيان معرفي كرد. اين استاد فرهنگ و تمدن اسلامي دانشگاه فرانسه در پايان ابراز خوشنودي كرد از اينكه در اروپا دوره‌اي‌از قرن ‪ ۱۱‬تا ‪ ۱۵‬ميلادي وجود داشت كه مدرنيسم نه به معني تمدن اروپايي، بلكه تمدن اسلامي بود.

سومین همایش "سهم اسلام در تمدن انسانی معاصر" با هدف تبیین نقش مسلمانان در پیشرفتهای انسانی، از 17 شهریور به مدت سه روز در اردن برگزار می شود. به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از خبرگزاری کویت (کونا)، سومین همایش بین المللی "سهم اسلام در تمدن انسانی معاصر" از سوی انجمن اندیشه و فرهنگ اعتدال کویت به منظور ارائه نقش تمدن اسلام و تأثیر آن بر انسانیت در امان پایتخت اردن برگزار می شود. هدف از برگزاری این همایش تبیین نقش عملی تمدن اسلام و تأثیر آن در تمدنهای انسانی، نقش مسلمانان در پیشرفتهای انسانی، ارائه رسالت اسلام و دستاوردهای تمدنی آنها در زمینه علوم مختلف و معارف عنوان شده است. در این همایش با 90 نفر از شخصیتهای برجسته مذاهب مختلف اسلامی از 24 کشور عربی و اسلامی مشارکت می کنند. این همایش سه روزه بوده و طی آن 45 کارگاه علمی برگزار و موضوعاتی چون تلاشهای مسلمانان، ساخت پل ارتباطی تأثیر تمدن میان کشورهای اسلامی، نقش دانشگاه و مؤسسات علمی اسلامی در ساخت تمدن انسانی معاصر، نقش حکومتهای اسلامی در تشویق تحقیقات علمی و مبارزه با تعرضات داخلی و خارجی مورد بررسی قرار می گیرند.

دوره آموزشی اطلاع‌رسانی درباره "فرهنگ تسامح و قبول دیگری" از 3 تا 5 شهریور با تأکید بر گفتگو، تسامح و نقش مؤسسات دینی در تثبیت فرهنگ گفتگو در امان برگزار شد .

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روزنامه الرأی، جریس سماوی دبیر کل وزارت فرهنگ اردن در این دوره آموزشی با اشاره به ارزشهای متعدد و متنوع تسامح در جوامع اسلامی اظهار داشت: ریشه های مختلف فرهنگ و تمدن اسلام در وضعیت کشورهای مختلف سهم بسزایی ایفا می کنند.

وی با اشاره به اینکه طرحهای فرهنگی زیادی دارد که طی آن به توسعه برنامه های گفتگو با دیگران اقدام می کند تا به گفتگوهای فرهنگی تشویق و از گفتگوی میان فرهنگها حمایت کند، تصریح کرد: طی این طرحها سعی می کنیم تا از زبان گفتگو حمایت کرده و آن را برای نسلهای آینده اشاعه دهیم.

دوره آموزشی اطلاع رسانی فرهنگ تسامح و قبول دیگری از سوی وزارت فرهنگ با همکاری مرکز توسعه و حقوق بشر عربی با مشارکت 30 نفر از مؤسسات، مراکز فرهنگی و شوراهای مدنی در امان برگزار شد. امجد شموط مدیر مرکز توسعه و حقوق بشر عربی به اهمیت ارزشهای تسامح و تثبیت ارزشهای مختلف اسلام اشاره کرد و افزود: اشاعه بیداری، حقوق قانونی، تحکیم فرهنگ حقوق بشر، فرهنگ تسامح، قبول دیگری و جلوگیری از خشونت مهمترین عواملی است که باید بر آنها متمرکز شویم.

وی با بیان اینکه دموکراسی جز با تعمیق گفتگو و توسعه اندیشه شکوفا نمی شود، یاد آور شد: اشاعه فرهنگ تسامح و قبول دیگری با ادغام مبادی حقوق بشر و گفتگو در زمینه های مختلف سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی امکان پذیراست.  

در این دوره آموزشی اطلاع رسانی سه روزه سخنرانیهایی درباره مهارتهای ارتباطی، گفتگو، همکاری، تسامح با دیگران، نقش مؤسسات دینی در تثبیت فرهنگ گفتگو و نقش مؤسسات و رسانه ها در تحکیم گفتگوهای فرهنگی برگزار شد.